poniedziałek, 11 grudnia 2017

Gramatyka szkoła podstawowa cz.1

Macie problemy z gramatyką włoską? Nie przejmujcie się za bardzo, włoskie dzieci też je mają!
Poniżej parę regułek z książki pomocniczej na wakacje po trzeciej klasie (8-9 lat).







La divisione in sillabe
Per dividere una parola in sillabe, dobbiamo rispettare alcune regole.

In una parola che inizia per vocale, la prima sillaba è la vocale da sola se è seguita da una sola consonante.
a-mi-co, o-ra, e-di-co-la, a-ba-co

C e Q in CQ e le lettere doppie si dividono sempre.
ac-qui-sto, ac-quo-li-na, pen-na-rel-lo, oc-chio

M, N, R, L si dividono dalla consonante seguente.
lam-pa-da, ca-len-da-rio, cor-po, al-ba

La lettera S va sempre a capo can la consonante che la segue.
a-ra-go-sta, o-spi-te, pe-sca, a-spa-ra-go

GN, GL, TR, DR, BR, GR, STR, PR, FR, CH, GH non si dividono mai.
ra-gno, ma-glio-ne, a-ra-tro, qua-dra-to, o-che, a-ghi


Le doppie

La B non raddoppia mai davanti a -ile.
mobile, stabile, amabile

La G non raddoppia davanti a -ione.
ragione, stagione, prigione

La Z non raddoppia davanti a -ione.
azione, abitazione, addizione

I suoni C e G

La C e la G hanno un suono dolce quando sono seguite dalle vocali E e I (CE - CI e GI - GE).
CE e GE si scrivono di solito senza la lettera I.
civetta, gente, cena, cima, geco

Alcune parole fanno eccezione e si scrivono con CIE e GIE.
cielo, cieco, sufficiente, società, specie, superficie
igiene, igienico, bugie, formaggiera, effigie, grattugie

La C e la G hanno un suono duro quando sono seguite:
- dalle vocali A, O, U (CA - CO - CU, GA - GO - GU)
casa, coriandolo, custode
ragazzo, gondola, gufo
- da H (CH - CHI e GHE - GHI)
orchestra, chiodo, rughe, ghianda

I nomi che finiscono in CIA e GIA, al plurale terminano con:
- CIE o GIE se prima di CIA o GIA c'è una vocale.
ciliegia - ciliegie
valigia - valigie
camicia - camicie
- CE o GE se prima di CIA o GIA c'e una consonante.
treccia - trecce
borraccia - borracce
spiaggia - spiagge

Il gruppo SC

Il suono SC è dolce quando è seguito da E e I.
strisce, ruscello, scena, pesce, scivolo, scimmia

Il suono SC è duro quando è seguito da A, O, U (SCA, SCO, SCU) oppure da H (SCHE, SCHI).
scala, scoiattolo, discussione, scheletro, fischio

Il gruppo SCE si scrive sempre senza la I, tranne che in:
scienza, coscienza, usciere e nelle parole delle stesse famiglie.

I gruppi GL e LI

Il suono GL è dolce quando è seguito da I.
figlia, scoglio

Solo in pochi casi GLI ha un suono duro, come in glicine.

Quando GL è seguito da A, E, O, U si pronuncia con il suono duro.
inglese, deglutire, glaciale, globo

Li si usa all'inizio delle parole e in pocchi altri vocaboli.
lievito, olio, milione, veliero, alieno, Italia, ciliegia

I nomi propri di persona vogliono generalmente LI.
Giulio, Giulia, Cecilia, Amelia, Emilio

I gruppi GN e NI

GNA, GNE, GNO, GNU non vogliono la I.
legna, lasagne, gnocchi, ognuno

Con GNIA si scrive solo la parola compagnia e tutti i verbi alla prima persona plurale (-iamo) che contengono il gruppo GN.
disegniamo, sogniamo, guadagniamo, accompagniamo

Quando dopo la I c'è un'altra vocale si usa NI.
niente, giardiniere, geranio, colonia, paniere, miniera

I  gruppi CU, QU, CUO e CQU
Il gruppo CU è seguito di solito da una consonante.
cura, cucciolo, cucchiaio

QU è sempre seguito da A, E, I, O.
quando, quercia, liquido, quota

Alcune parole si scrivono con CUO, CUI:
cuoco, cuore, scuola, cuoio, circuito

CQU si trova in acqua, in acquisto e nelle parole delle stesse famiglie.

CCU si trova solo in taccuino.
QQU si trova solo in soqquadro che significa "disordine".

L'accento
L'accento indica la sillaba che va pronunciata con più forza.

Alcuni monosillabi si scrivono con l'accento.
sì (affermazione), né, può, giù, ciò, già

Altri invece si scrivono senza l'accento.
qui, qua, su, no, tre, sto, sta, blu, fu, su, do, me, te, tra, fra, re

Certi monosillabi hanno un significato diverso a seconda che siano scritti con l'accento oppure senza.
e - è
da -
te -
si -
ne -
la -
li -
di -
se -

Matteo è in spiaggia e tra poco farà il bagno.
Silvia da mangiare al suo cane.
La bicicletta è sotto l'albero.

L'apostrofo

L'apostrofo si usa quando si elimina la vocale finale di una parola se la parola successiva inizia con una vocale o con l'H.
lo albero - l'albero
quello inverno - quell'inverno
nello hotel - nell'hotel
una estate - un'estate
questo anno - quest'anno
alla entrata - all'entrata

Po' vuole l'apostrofo quando vuol dire un poco.

CI diventa C' davanti a è, ero, era, erano.
c'è, c'ero, c'era, c'erano

L'articolo UN davanti ai nomi maschili non vuole mai l'apostrofo.
un albero, un amico, un imbuto, un ombrellone

Uso della lettera H
Ho, hai, ha, hanno si scrivono con l'H quando sono voci del verbo avere.

H si usa anche nelle esclamazioni: Oh! Ah! Ahi!


czwartek, 7 grudnia 2017

In libreria OTTOBRE 2017 cz.2

Druga część październikowych lektur.





L'AMANTE GIAPPONESE
di Isabel Allende
Ed. Feltrinelli
€ 9,90

Alma Belasco, affascinante pluriottantenne, colta e facoltosa, decide di trascorrere gli ultimi anni della sua vita in una residenza per anziani. In questa struttura stringe amicizia con Irina, giovane infermiera moldava, di cui presto si innamorerà il nipote Seth Belasco. Ed è ai due giovani che Alma inizierà a raccontare la sua vita, in particolare la sua grande storia d'amore clandestina, quella con il giapponese Ichi. Sullo sfondo di un paese attraversato dalla seconda guerra mondiale, con le taglienti immagini di una storia minore - quella dei giapponesi deportati nei campi di concetramento -, si snoda un amore fatto di tempi sbagliati, orgoglio malcelato e ferite da curare, ma al tempo stesso indistruttibile, che trascende ogni difficoltà e vive in eterno nel cuore e nei ricordi degli amanti.

JAPOŃSKI KOCHANEK
Autor: Isabel Allende
Wydawnictwo: Feltrinelli
Cena: 9,90€

Alma Belasco, urocza osiemdziesięciolatka, wytworna i zamożna, decyduje się spędzić ostatnie lata swojego życia w rezydencji dla seniorów. Tam właśnie zaprzyjaźnia się z Iriną, młodą mołdawską pielęgniarką, w której dość szybko zakochuje się jej wnuczek, Seth Belasco. I to właśnie dwojgu młodych Alma zacznie opowiadać swoje życie, w szczególności swoją wielką, z konieczności skrywaną, przygodę miłosną z Japończykiem Ichi. Na tle kraju cierpiącego drugą wojnę światową, z przenikliwymi obrazami pomniejszego wątku - tego o Japończykach wywiezionych do obozów koncentracyjnych - i w złym momencie wije się ta miłość, oparta na kiepsko skrywanej dumie i ranach do zabliźnienia, ale jednocześnie niezniszczalna, przezwyciężająca wszystkie trudności i żyjąca wiecznie w sercu i wspomnieniach kochanków.

STORIE DELLA BUONANOTTE PER BAMBINE RIBELLI
di Francesca Cavallo, Elena Favilli
Ed. Mondadori
€19

E, nel dubbio, ricordate: avete ragione voi. C'era una volta una bambina che amava le macchine e amava volare; c'era una volta una bambina che scoprì la metamorfosi delle farfalle... Da Serena Williams a Malala Yousafzai, da Rita Levi Montalcini a Frida Kalo, da Margherita Hack a Michelle Obama, sono 100 le donne raccontate in queste pagine e illustrate da 60 illustratrici provenienti da tutto il mondo. 100 esempi di forza e coraggio al femminile, per tutte le donne, grandi e piccole, che puntano sempre in alto. 100 donne straordinarie che hanno cambiato il mondo, 100 favole per sognare in grande!
Età di lettura: da 8 anni.

BAJKI NA DOBRANOC DLA NIEPOKORNYCH DZIEWCZYNEK
Autor: Francesca Cavallo, Elena Fvilli
Wydawnictwo: Mondadori
Cena: 19€

W razie wątpliwości pamiętajcie: to wy macie rację. Była sobie któregoś razu dziewczynka, która kochała samochody i kochała latać; była sobie któregoś razu dziewczynka, która odkryła metamorfozę motyli... Serena Williams i Malala Yousafzai, Rita Levi Montalcini i Frida Kalo, Margherita Hack i Michelle Obama; historia 100 kobiet została opowiedziana na tych stronach i zilustrowana przez 60 ilustratorek pochodzących z całego świata. 100 przykładów kobiecej siły i odwagi, dla wszystkich kobiet, małych i dużych, które zawsze mierza wysoko. 100 wspaniałych, niezwykłych kobiet, które zmieniły świat, 100 bajek, aby marzyć na całego!
Polecane od 8 lat.

środa, 6 grudnia 2017

In libreria OTTOBRE 2017


A to książki z października. 





MAGARI DOMANI RESTO
di Lorenzo Marone
Ed. Feltrinelli
€ 16,50

Luce, una trentenne napoletana, fa l'avvocato. Il padre ha abbandonato lei, la madre e un fratello, che poi ha deciso a sua volta di andarsene di casa e vivere al Nord. Così Luce è rimasta bloccata nella sua realtà abitata da una madre bigotta e infelice, da un amore per un Peter Pan e da un capo viscido e ambiguo. Un giorno a Luce viene assegnata una causa per l'affidamento di un minore, e qualcosa inizia a cambiare. All'improviso, nella sua vita entrano un bambino saggio e molto speciale, un artista di strada giramondo e una rondine che non ha nessuna intenzione di migrare. La causa di affidamento nasconde molte ombre, ma forse è l'occasione per sciogliere nodi del passato e mettere un po' d'ordine nella capatosta di Luce. Risolvendo un dubbio: andarsene, come hanno fatto il padre, il fratello e chiunque abbia seguito il vento che gli diceva di fuggire, o magari restare?

A MOŻE JUTRO ZOSTANĘ
Autor: Lorenzo Marone
Wydawnictwo: Feltrinelli
Cena: 16,50€

Luce - trzydzieści lat, z Neapolu, adwokatka. Jej ojciec ich porzucił - ją, matkę i brata, który zresztą też w pewnym momencie zdecydował się opuścić dom i przeprowadzić daleko na północ. W ten sposób Luce utknęła sama w rzeczywistości determinowanej przez nieszczęśliwą matkę bigotkę, miłość do pewnego Piotrusia Pana i obślizgłego i dwuznacznego szefa. Pewnego dnia zostaje jej powierzona sprawa o opiekę nad nieletnim, i coś zaczyna się zmieniać. Niespodziewanie w jej życiu pojawia się mądre i bardzo specjalne dziecko, uliczny artysta obieżyświat oraz jaskółka, która nie ma najmniejszego zamiaru wyemigrować. Sprawa przyznania opieki jest pełna niejasności, ale jest też być może okazją aby rozplątać przeszłość i ułożyć trochę w upartej głowie Luce. Rozwiewając jedną wątpliwość: pójść sobie, tak jak to zrobił ojciec, brat i ktokolwiek tylko podążył za wiatrem, który mówił mu, aby uciekać, czy może właśnie zostać?


IL METODO DANESE PER CRESCERE BAMBINI FELICI ED ESSERE GENITORI SERENI
di Alexander Jessica Joelle, Sandhal Iben
Ed. Newton Compton
€ 10

Da oltre 40 anni la Danimarca domina il Word Happiness Report, la classifica dei Paesi più felici stilata ogni anno dalle Nazioni Unite. Dopo tredici anni di ricerca e collaborazione, Iben Sandhal, psicologa, e Jessica Joelle Alexander, giornalista, ritengono di aver scoperto il vero segreto della falicità del piccolo Paese del nord e lo svelano in questo manuale. Sembra che alla base dell'appagamento ci sia il modo in cui genitori e figli si relazionano tra di loro. I genitori danesi crescono figli felici, che a loro volta diventano genitori sereni di altri bimbi felici, e così via in un circolo virtuoso. Una guida pratica, da poter seguire pasoo passo per analizzare i propri comportamenti, evitare errori e orientare i propri metodi educativi nella giusta direzione.

DUŃSKI SPOSÓB NA WYCHOWANIE SZCZĘŚLIWYCH DZIECI I BYCIE SPOKOJNYMI RODZICAMI
Autor: Alexabder Jessica Joelle, Sandhal Iben
Wydawnictwo: Newton Compton
Cena: 10€

Od ponad 40 lat Dania przoduje w World Happiness Report - rankingu najszczęśliwszych państw sporządzanym co roku przez ONZ. Po 13 latach badań i współpracy Iben Sandhal, psycholog, i Joelle Alexander, dziennikarka, uważają, że odkryły prawdziwy sekret szczęścia tego małego północnego państewka i ujawniają go w tym poradniku. Wydawać by się mogło, że podstawą bycia spełnionym jest to, jak rodzice i dzieci relacjonują się ze sobą. Duńscy rodzice wychowują szczęśliwe dzieci, które z kolei stają się dobrymi rodzicami innych szczęśliwych dzieci, i tak dalej w pozytywnym sprężeniu zwrotnym. Praktyczny poradnik, który można śledzić krok po kroku analizując własne zachowania, unikając błędów i orientując swoje metody wychowawcze we właściwym kierunku.


czwartek, 23 listopada 2017

In libreria SETTEMBRE 2017 cz.2

I druga część polecanych na wrzesień lektur.






IL METODO SMART GYM
di Simona Musocchi
Ed. Mondadori
€ 16,90

Si chiama Smart Gym ed è un nuovo metodo che insegna come stare in forma sfruttando al meglio i ritagli di tempo. Bastano infatti 15 minuti al giorno per ottenere risultati visibili. Il segreto: concentrarsi su un gruppo muscolare alla volta - il nostro punto debole - e per un mese allenarlo con semplici esercizi di pochi minuti, che si possono fare a casa, guardando la tv, stirando, oppure in ufficio, mentre si va al lavoro, o al parco con il cane. Non servono attrezzi specifici: basta un po' di fantasia e il volante dell'auto diventa il cerchio di Pilates, le bottigliette d'acqua dei pesetti da mezzo chilo, gli asciugamani delle fasce elastiche.... Tanti esercizi diversi per combinare per creare un programma di allenamento su misura.


SMART GYM SYSTEM
Autor: Simona Musocchi
Wydawnictwo: Mondadori
Cena: 16,90€

Nazywa się Smart Gym i jest nową metodą uczącą jak utrzymać formę optymalnie wykorzystując każdy wolny moment. Wystarczy bowiem 15 minut dziennie aby uzyskać widoczne rezultaty. Sekretem jest skoncentrowanie się każdorazowo na jednej grupie mięśni - naszym najsłabszym punkcie - i przez miesiąc nad nim pracować wykonując proste ćwiczenia po kilka minut, a można je wykonywać i w domu, i oglądając telewizję, i prasując, i w biurze, i w drodze do pracy, albo nawet w parku spacerując z psem. Nie są potrzebne żadne specjalne urządzenia: wystarczy trochę wyobraźni a kierownica stanie się obręczą do Pilates, butelki z wodą półkilogramowymi ciężarkami, ręczniki elastycznymi taśmami... Wiele różnych ćwiczeń do łączenia ze sobą i tworzenia dowolnie wybranego indywidualnego programu treningowego.

LE AVVENTURE DI JACQUES PAPIER. STORIA VERA DI UN AMICO IMMAGINARIO.
di Michelle Cuevas
Ed. De Agostini
€ 12,90

Jacques Papier ha otto anni e il terribile sospetto che tutti lo detestino. Tutti, tranne la sorellina Fleur. A scuola i professori lo ignorano quando alza la mano, ai giardinetti gli amici non vogliono mai giocare con lui, e a casa i genitori dimenticano sempre di aggiungere un posto a tavola. Ma la realtà è ben più terribile di quando Jacques possa pensare.... perché lui è solo l'amico immaginario di Fleur! Sconvolto, il ragazzino decide di iniziare un viaggio. Una lunga e sorprendente avventura alla ricerca di se stesso. Età di lettura: da 10 anni.

PRZYGODY JACQUES'A PAPIER'A. PRAWDZIWA HISTORIA WYMYŚLONEGO PRZYJACIELA.
Autor: Michele Cuevas
Wydawnictwo: De Agostini
Cena: 12,90€

Jacques Papier ma 8 lat i potworne podejrzenie, że wszyscy go nienawidzą. Wszyscy oprócz siostrzyczki Fleur. W szkole nauczyciele go ignorują gdy podnosi rękę, na placu zabaw koledzy nigdy nie chcą się z nim bawić, w domu rodzice zawsze zapomną zostawić dla niego miejsce przy stole. Ale rzeczywistość jest dużo bardziej potworna niż Jacques może w ogóle przypuszczać... bo tak naprawdę jest on tylko wyimaginowanym przyjacielem Fleur! Wstrząśnięty chłopak decyduje się wyruszyć w podróż. Długa i zaskakująca przygoda w poszukiwaniu samego siebie.
Polecana od 10 lat.

poniedziałek, 20 listopada 2017

In libreria SETTEMBRE 2017

Gazetka reklamowa Bene Insieme polecała na wrzesień następujące lektury:






LE OTTO MONTAGNE
di Paolo Cognetti
Ed. Einaudi
€ 18,50

Pietro è un ragazzino di città. La madre lavora in un consultorio di periferia, farsi carico degli altri è il suo talento. Il padre è un chimico, un solitario, e torna a casa ogni sera carico di rabbia. Ma sono uniti da una passione comune: in montagna si sono conosciuti, innamorati, sposati. La montagna li ha uniti da sempre e l'orizzonte lineare di Milano li riempie ora di rimpianto e nostalgia. Quando scoprono il paesino di Graines sentono di aver trovato il posto giusto: Pietro trascorrerà tutte le estati in quella Val d'Ayas. E lì, ad aspettarlo, c'è Bruno: ha la sua stessa età ma si occupa del pascolo delle vacche. Sono gli anni in cui Pietro inizia a camminare con suo padre, "la cosa più simile a un'educazione che io abbia ricevuto da lui".
Paolo Cognetti, premio Strega 2017, esordisce nel romanzo con un libro sui rapporti che possono essere accidentati ma granitici, sulla possibilità di imparare e sulla ricerca del nostro posto nel mondo.

OSIEM GÓR
Paolo Cognetti
Wydawnictwo Einaudi
Cena 18,50€

Piotrek to miastowy chłopak. Jego mama pracuje w poradni na przedmieściach, ma talent w braniu sobie na kark innych. Ojciec jest chemikiem, odludkiem, i co wieczór wraca do domu pełen złości. Ale łączy ich wspólna pasja: spotkali się, zakochali i pobrali w górach. Góry zawsze ich łączyły i płaski horyzont Mediolanu przepełnia ich żalem i nostalgią. Kiedy więc odkrywają miasteczko Graines czują, że znaleźli właściwe miejsce: i to w dolinie Val d'Ayas  Piotrek spędzać będzie wszystkie swoje kolejne wakacje. A tam czekać będzie na niego Bruno: jego rówieśnik, ale zajmuje się pasaniem krów. Są to lata kiedy Piotrek rozpoczyna wędrówki ze swoim ojcem, "coś najbardziej zbliżonego do edukacji, co od niego otrzymałem".
Paolo Cognetti, wyróżniony nagrodą Strega 2017, debiutuje powieścią o relacjach, które mogą być trudne, ale i niezłomne, o umiejętności uczenia się i o poszukiwaniu własnego miejsca na świecie.

NEL GUSCIO
di Ian McEwan
Ed. Einaudi
€ 18,00

Una donna, Trudy, suo marito John Caimcross, editore e poeta, e l'amante di lei, Claude, agente immobiliare senza troppi scrupoli. Un triangolo destinato a concludersi nel sangue quando Trudy e Claude decidono di uccidere John, per impadronirsi della sua casa di famiglia. L'unico testimone del loro crimine è il narratore della storia, il bambino che Trudy sta per mettere al mondo; che è in grado di sentire ogni cosa. Attraverso le sue sensazioni, le sue ipotesi e i suoi dubbi scopriamo che Claude è il fratello di John; comprendiamo i dettagli del delitto e soprattutto i passi falsi dei due complici. E sarà proprio quel testimone improbabile che, come un detective o un novello Amleto, si farà giustizia facendo emergere il dettaglio che incastra gli assassini.

W SKORUPCE
Ian McEwan
Wydawnictwo Einaudi
Cena: 18€

Pewna kobieta, Trudy, jej mąż, redaktor i poeta, i jej kochanek Claude, agent nieruchomości bez zbędnych skrupułów. To trójkąt, który musi skończyć się we krwi, bo Trudy i Claude postanawiają zabić John'a, aby przejąć jego dom rodzinny. Jedynym świadkiem ich zbrodni jest narrator tej historii, dziecko, które nosi Trudy, a które wszystko słyszy. Dzięki jego wrażeniom, jego hipotezom i jego wątplwościom odkrywamy, że Claude jest bratem John'a, pojmujemy szczegóły przestępstwa i przede wszystkim poznajemy błędy dwojga wspólników. I to właśnie ten dziwny, nieprawdopodobny świadek, zupełnie jak jakiś detektyw albo współczesny Hamlet, wymierzy sprawiedliwość ujawniając szczegół, który wskaże morderców.


czwartek, 16 listopada 2017

Idiomy polsko-włoskie cz.5

DOBRA STRONA
"dodatnie cechy, właściwości kogoś, czegoś"
Nowy program, choć kontrowersyjny, uczy samodzielności, żąda inicjatywy. I to jest jego dobra strona.
LATO BUONO
"caratteristiche, tratti positivi di qu., di qc."
Il nuovo programma, anche se discutibile, insegna ad essere autonomi, richiede iniziativa. E questo è il suo lato buono.

DOBRE SERCE
"cechy dodatnie; skłonność do czynienia dobra, życzliwość dla innych"
Owszem, dobre serce to wielka zaleta, ale nie może się wyrażać tylko w słowach, zwłaszcza kiedy jest potrzebna konkretna pomoc.
BUON CUORE
"tratti positivi; tendenza a fare del dene, benevolenza verso gli altri"
Certo, il buon cuore è una grande virtù, ma non può esprimersi solo a parole, soprattutto quando è necessario un aiuto concreto.

DOKONYWAĆ CUDÓW
"dokonywać rzeczy niezwykłych, trudnych, chcąc coś uzyskać, osiągnąć"
Mój brat dokonywał cudów, żebyśmy zdążyli na to spotkanie i dzięki temu jesteśmy prawie punktualnie.
FARE MIRACOLI
"fare cose fuori del comune, difficili, cercando di ottenere qc., di raggiungere qc."
Mio fratello ha fatto miracoli perché arrivassimo in tempo a quest'incontro, e grazie a ciò siamo quasi puntuali.

DO PEWNEGO STOPNIA
"niecałkowicie, niezupełnie"
Można zrozumieć jego postępowanie, można nawet akceptować do pewnego stopnia jego plany. Trudno jednak nie zauważyć, że myśli on wyłącznie o sobie.
FINO A UN CERTO PUNTO
"non del tutto, non completamente"
Si può comprendere il suo comportamento, fino a un certo punto i suoi piani si possono anche accettare. È difficile però non accorgersi che pensa solamente a se stesso.

DO SZPIKU KOŚCI
"do głębi, na wskroś, w najwyższym stopniu"
Zmarzłam do szpiku kości. Staliśmy cały czas na dworze mimo wzrastającego chłodu, bo nie sposób było dostać się do wypełnionej po brzegi sali.
Ojciec nie pozwalał nam się przyjaźnić ze Stefanem. Uważał, że jest on zepsuty do szpiku kości, co było nieprawdą.
FINO AL MIDOLLO
"in profondità, completamente; al massimo grado"
Mi sono gelata fino al midollo. Siamo stati tutto il tempo in piedi fuori malgrado il freddo che cresceva, perché non c'era modo di entrare nella sala affollata fino all'inverosimile.
Il babbo non permetteva che facessimo amicizia con Stefano. Riteneva che fosse viziato fino al midollo, cosa che non era vera.

DOTKNĄĆ kogoś DO ŻYWEGO
"bardzo mocno urazić kogoś w tym, co stanowi przedmiot jego dumy, na co jest on szczególnie wrażliwy"
Dotknęłaś go do żywego, kiedy opowiedziałaś tak lekko historię zatargu sąsiadów z jego rodzicami. Nie było to ładnie z twojej strony.
PUNGERE qu. SUL VIVO
"colpire molto duramente qu. nel punto che per lui è oggetto di orgoglio, in cui è particolarmente sensibile"
L'hai punto sul vivo quando hai raccontato con tanta leggerezza la storia dello scontro dei vicini con i suoi genitori. Non è stato bello da parte tua.

DOTRZYMAĆ (DOTRZYMYWAĆ) SŁOWA;
DOTRZYMAĆ (DOTRZYMYWAĆ) OBIETNICY
"uczynić to, co się przyrzekło"
Krzysztof dotrzymał słowa, przyjechał dokładnie na parę minut przed rozpoczęciem uroczystości.
MANTENERE LA PAROLA;
MANTENERE LA PROMESSA
"fare ciò che si era promesso"
Cristoforo ha mantenuto la parola, è venuto esattamente un paio di minuti prima dell'inizio della cerimonia.

DOTRZYMYWAĆ (DOTRZYMAĆ) komuś, czemuś KROKU
"iść z kimś z tą samą szybkością co on, nie dać się zostawić w tyle w jakiejś działalności, dorównywać w czymś"
Szli dość szybko trzymając się za ręce. Widać było, że malec z trudem dotrzymuje ojcu kroku.
Niełatwo dotrzymać kroku krajowi o tak świetnie zorganizowanej produkcji.
TENERE IL PASSO di qu., di qc.
"andare alla stessa velocità di qu., non farsi lasciare indietro in qualche attività, uguagliare in qc."
Andavano abbastanza rapidamente, tenendosi per mano. Si vedeva che il bambino teneva con difficoltà il passo del padre.
Non è facile tenere il passo di un paese della produzione così stupendamente organizzata.

DOTRZYMYWAĆ (DOTRZYMAĆ) komuś TOWARZYSTWA
"przebywać z kimś przez pewien czas ze względów grzecznościowych, nie chcąc pozostawiać go samego"
Niestety, będę zmuszona dotrzymywać im towarzystwa przez cały wieczór. Dla mnie to przykry obowiązek, bo nie mamy prawie wcale wspólnych zainteresowań.
TENERE COMPAGNIA a qu.
"stare con qu. per qualche tempo per gentilezza, non volendo lasciarlo solo"
Purtroppo sarò costretta a tenere loro compagnia per tutta la sera. Per me è un triste dovere, perché non abbiamo affatto interessi comuni.

DROGO SPRZEDAĆ SWOJĄ SKÓRĘ
"zginąć, skapitulować po zaciętej walce zadając przeciwnikowi duże straty; nie ustąpić bez oporu"
Owszem, zrezygnuję z tego, ale drogo sprzedam swoją skórę. Nie pozbędą się mnie tak łatwo!
VENDERE CARA LA PELLE
"perire, capitolare dopo un'aspra lotta, infliggendo gravi perdite al nemico; non cedere senza resistenza"
Certo, ci rinuncerò, ma venderò cara la pelle. Non si libereranno così facilmente di me!

DRŻEĆ JAK LIŚĆ
"drżeć bardzo silnie"
Drżał jak liść i nie mógł wymówić słowa, kiedy go wreszcie odnaleźli ratownicy.
TREMARE COME UNA FOGLIA
"tremare molto forte"
Tremava come una foglia e non riusciva a dire una parola, quando finalmente lo trovarono i soccorritori.

DRŻEĆ ZE STRACHU
"bardzo się bać"
Drżałam ze strachu, że spadnie z huśtawki, ale nie przeszkadzałam mu w zabawie.
TREMARE DI PAURA
"avere molta paura"
Tremavo dalla paura all'idea che cadesse dall'altalena, ma non lo disturbai nel gioco.




(wszystkie powyższe idiomy, definicje i przykłady pochodzą z cytowanej już książki Anny Mazanek i Janiny Wójtowicz pt. "Idiomy polsko-włoskie. Fraseologia idiomatica polacco-italiana")

poniedziałek, 13 listopada 2017

Idiomy polsko-włoskie cz.4

CZAS NAGLI
także: naglił, będzie naglił
"wyrażenie oznaczające, że trzeba się bardzo spieszyć z realizacją czegoś, gdyż zbliża się ostateczny termin"
Musimy teraz poświęcić wszystkie popołudnia na poprawianie tekstu naszej książki. Czas nagli! Wkrótce wydawnictwo poprosi o gotowy maszynopis.
IL TEMPO STRINGE
anche: stringeva, stringerà
"espressione indicante che bisogna far molto presto a realizzare qc., poiché si avvicina il termine definitivo"
Ora dobbiamo dedicare tutti i pomeriggi a correggere il testo del nostro libro. Il tempo stringe! Fra poco la casa editrice chiederà il dattiloscritto pronto.

CZŁOWIEK INTERESU
"kupiec, przedsiębiorca; przenośnie: człowiek wyrachowany"
Nie pojmuję, dlaczego uznałeś określenie "człowiek interesu" za obraźliwe. Przecież ona chciała przez to podkreślić tylko twoją przedsiębiorczość. Nie miała zamiaru przypisywać ci wyrachowania.
UOMO D'AFFARI
"commerciante, imprenditore; in senso traslato: persona calcolatrice"
Non capisco perché hai preso per offensivo il fatto che ti abbia definito "uomo d'affari". Con ciò intendeva solo sottolineare la tua intraprendenza. Non aveva intenzione di farti passare per calcolatore.

CZYSTA PRAWDA
"niewątpliwa, bezsporna prawda"
Jeden z kolegów mówił mi, że opowiadanie Ireny o jej przygodzie wakacyjnej to czysta prawda. Podobno potwierdził to ktoś, kto był wtedy z Zakopanem.
PURA VERITÀ 
"verità indubbia, indiscutibile"
Un collega mi ha detto che il racconto di Irene sull'avventura che le è capitata durante le vacanze è la pura verità. Pare l'abbia confermato qualcuno che era allora a Zakopane.

CZYSTE SUMIENIE
"przeświadczenie, że się jest bez winy, że nie popełniło się nic złego"
A. Najważniejsza rzecz to czyste sumienie; można się wtedy nie przejmować tym, co inni o nas mówią.
B. Nie jestem tego powien. Wyrzutów sumienia nie mają czasem ludzie, których sumienie jest mało wrażliwe.
COSCIENZA PULITA
"convinzione di essere senza colpa, di non avere fatto niente di male"
A. La cosa più importante è la coscienza pulita; allora è possibile non prendersela per ciò che gli altri dicono di noi.
B. Non ne sono certo. A volte chi non ha rimorsi di coscienza sono le persone la cui coscienza è poco sensibile.

CZYSTY PRZYPADEK
"niewątpliwy, oczywisty przypadek"
To, że my obaj dziś tu jesteśmy, to jest czysty przypadek, żaden z nas nie wiedział o planach drugiego.
PURO CASO
"indubbia, evidente casualità"
Il fatto che entrambi siamo qui oggi è un puro caso, nessuno di noi conosceva i piani dell'altro"

CZYTAĆ MIĘDZY WIERSZAMI
"domyślać się czegoś, co nie jest wyraźnie napisane, ale co można wywnioskować ze sposobu napisania"
Barbara twierdzi, że ma wielką intuicję, że potrafi czytać między wierszami. Skutek jest taki, że zawsze domyśla się więcej, niż jest w rzeczywistości"

LEGGERE FRA LE RIGHE
"intuire una cosa che non è esplicitamente scritta, ma che si può dedurre dal modo in cui è scritta"
Barbara sostiene di avere una grande intuizione, di saper leggere fra le righe. Il risultato è che arriva sempre a capire più di quanto ci sia in realtà.

CZYTAĆ W CZYIŚ MYŚLACH
"odgadywać czyjeś myśli, pragnienia, domyslać się czyichś uczuć"
Jako dziecko długo byłam przeświadczona, że matka czyta w moich myślach. Może i umiała? W każdym razie miała jakąś niezwykłą intuicję.
LEGGERE NEI PENSIERI di qu.
"indovinare i pensieri, i desideri di qu., intuire i sentimenti di qu."
Da bambina sono stata convinta a lungo che la mamma leggesse nei miei pensieri. Forse ci riusciva? In ogni caso, aveva un'intuizione fuori del comune.

CZYTAĆ W CZYIŚ OCZACH
"odgadywać czyjeś myśli, rozumieć wymowę czyjegoś spojrzenia"
Nasza córka pytana, co jadła na obiad w przedszkolu, odpowiadała: "-Zgadnij, ale nie patrz mi w oczy!" - Wierzyła wtedy, że potrafię czytać jej w oczach nawet to, jakie było przedszkolne menu.
LEGGERE NEGLI OCCHI di qu.
"indovinare i pensieri di qu., capire il significato dello sguardo di qu."
Quando a nostra figlia si chiedeva che cosa aveva mangiato all'asilo, rispondeva: "Indovina, ma non guardarmi negli occhi!" Allora credeva che io potessi leggere nei suoi occhi anche il menu dell'asilo.

DAĆ (DAWAĆ) komuś CZAS DO NAMYŁU
"pozwolić się komuś przez pewien czas zastanowić"
Kiedy go wybrali, poprosił, żeby dali mu czas do namysłu, i dopiero po długich naleganiach zgodził się objąć to trudne stanowisko.
DARE a qu. TEMPO PER PENSARE
"consentire a qu. di riflettere per qualche tempo"
Quando lo elessero, chiese che gli dessero tempo per pensare, e solo dopo lunghe insistenze acconsentì ad accettare quel posto impegnativo.

DAĆ komuś LEKCJĘ
"dać komuś do zrozumienia w sposób stanowczy, że się niewłaściwie zachował"
Dobrze, że Rafał zareagował tak ostro na wypowiedź Mariusza. Dał mu lekcję, która się dawno należała temu pyszałkowi.
DARE UNA LEZIONE  a qu.
"fare capire in modo deciso a qu. che si è comportato in maniera sbagliata"
È bene che Raffaele abbia reagito così aspramente alle parole di Mario. Gli ha dato la lezione che da tempo spettava a questo spaccone.

DAĆ (DAWAĆ) WYRAZ [SWOIM] OBAWOM
"uzewnętrznić swoje obawy, ujawnić swój lęk, niepokój co do wyników czegoś, wyrazić, że się ma złe przeczucie"
W zakończeniu mówca dał wyraz swoim obawom co do możliwości zrealizowania tak szerokiej reformy.
ESPRIMERE I PROPRI TIMORI
"esternare i propri timori, manifestare la propria apprensione, l'inquietudine circa i resultati di qc., dichiarare che si ha un cattivo presentimento"
In conclusione, l'oratore espresse i propri timori circa la possibilità di realizzare una riforma così ampia.

DAŁBYM GŁOWĘ ZA TO;
DAŁBYM GŁOWĘ, ŻE...
także: daję 
1. "zwrot oznaczający, że jest się czegoś całkowicie pewnym, że ma się przekonanie co do czegoś"
Jeżeli on przyjął takie zaproszenie, to musi mieć w tym jakiś interes. Dałbym głowę za to! Znam go nie od dziś.
Daję głowę, że Laura dziś nie przyjdzie sama.
2. "zwrot wyrażający, że ktoś może ręczyć za kogoś, za coś"
Uwaga: Włoski zwrot "darei la testa" strukturalnie bliski polskiemu "dałbym głowę" wyraża, że pragnie się czegoś tak bardzo, iż jest się gotowym wszystko za to ofiarować.
CI SCOMMETTEREI LA TESTA;
CI SCOMMETTEREI LA TESTA CHE...
anche: scommetto
1. "espressione indicante che si è completamente sicuri di qc., che si ha una convinzione a proposito di qc."
Se ha accettato quest'invito, deve averci qualche tornaconto. Ci scommetterei la testa! Non è da ieri che lo conosco.
Ci scommetto la testa che Laura oggi non verrà da sola.
2. -
Nota: L'espressione italiana "darei la testa" strutturalmente vicina al polacco "dałbym głowę" significa che si desidera tanto qc. da essere pronti a sacrificare tutto per essa.

DAREMNY TRUD
"wysiłek bezskuteczny, nie dający żadnych wyników"
Ona chce z tego marzyciela zrobić praktycznego człowieka! Chce tego romantyka nauczyć walczyć o karierę i rozpychać się łokciami. Daremny trud! - na szczęście.
FATICA VANA;
FATICA SPRECATA
"sforzo infruttuoso, che non dà alcun risultato"
Vuol fare di quel sognatore una persona pratica! Vuole insegnare a quel romantico a lottare per la carriera e a farsi largo a gomitate. Fatica vana, per fortuna.

DAWAĆ (DAĆ) DO MYŚLENIA
coś daje do myślenia
"coś budzi podejrzenia, domysły, nasuwa jakieś przypuszczenia"
Nie skorzystali z zaproszenia na tę konferencję? To daje do myślenia!
DARE DA PENSARE
qc. dà da pensare
"qc. suscita sospetti, ipotesi, fa sorgere congetture"
Non hanno approfittato dell'invito a quella conferenza? La cosa dà da pensare!




(wszystkie powyższe idiomy, definicje i przykłady pochodzą z cytowanej już książki Anny Mazanek i Janiny Wójtowicz pt. "Idiomy polsko-włoskie. Fraseologia idiomatica polacco-italiana")